Een hypermobiel kind heeft gewrichten die soepeler zijn dan bij andere kinderen. De armen, benen, vingers en knieën kunnen daarom vaak verder buigen dan normaal. Soms valt het niet direct op, maar merk je het bijvoorbeeld bij sporten, turnen of spelen. Hypermobiliteit betekent niet meteen dat er iets mis is, maar het kan wel extra uitdagingen geven bij bewegen en dagelijkse activiteiten.
Wat gebeurt er bij soepele gewrichten
Bij kinderen met heel soepele gewrichten is het bindweefsel minder stevig dan bij anderen. Bindweefsel is het materiaal in ons lichaam dat botten, spieren en gewrichten bij elkaar houdt. Omdat het minder sterk is, kunnen de gewrichten verder doorbuigen. Dit heet ook wel overbeweeglijkheid. Vaak zijn meerdere gewrichten in het lichaam zo soepel. Het kan gaan om de knieën, ellebogen, vingers of enkels. Sommige kinderen merken er bijna niets van, anderen kunnen vaker door hun enkels gaan of struikelen.
Herkennen van beweeglijkheid in het dagelijks leven
Je ziet een hypermobiel kind soms makkelijk in de spagaat zitten of met de handen helemaal plat op de grond komen bij gebogen knieën. Soms zien de benen wat krom tijdens het staan of lijkt het kind snel te vallen bij rennen. Overbelaste spieren of vaker pijn aan gewrichten kunnen voorkomen. Ook is het mogelijk dat het kind sneller moe is na veel bewegen. Het schrijven op school of vasthouden van een pen kan lastig zijn. De vingers zijn snel overstrekt, waardoor de fijne motoriek soms iets achterloopt.
Nadelen en uitdagingen van hypermobiliteit
Een groot deel van de kinderen met deze soepele gewrichten merkt er weinig van. Voor anderen zijn er toch wat uitdagingen. Ze kunnen snel last krijgen van pijn in knieën, enkels of rug. De spieren moeten harder werken om de gewrichten stabiel te houden. Kinderen kunnen sneller struikelen, hun enkels verzwikken of zelfs op jonge leeftijd al rugklachten hebben. Ook komt het voor dat een kind angstig wordt bij het sporten, omdat het bang is om te vallen. Soms gaan kinderen bepaalde bewegingen vermijden doordat het vervelend voelt. Dit heeft soms invloed op meedoen in de gymles of bij buitenspelen. Vermoeidheid speelt ook vaker een rol, omdat het lichaam steeds extra hard werkt.
Wat kun je doen als ouder of begeleider
Een kind met extra soepele gewrichten heeft baat bij steun en begrip. Het is goed om te letten op signalen als oververmoeidheid, pijnklachten en motorische problemen. Soms helpt het om rustmomenten in te bouwen tussen het bewegen door. Een kinderfysiotherapeut kan adviezen geven bij oefeningen om de spieren te versterken. Hierdoor leren kinderen hun lichaam beter onder controle te houden. Het is belangrijk om vooral te kijken naar wat het kind allemaal wél kan en samen op zoek te gaan naar fijne manieren van bewegen. Soms zijn kleine aanpassingen nodig op school, bijvoorbeeld bij het schrijven of bij het kiezen van sportactiviteiten. Goede schoenen en extra aandacht bij het leren veters strikken kunnen helpen. Ook het stimuleren van een actieve houding is zinvol, want spieren worden van bewegen juist sterker.
Positieve kanten van soepelheid
Er zijn zeker voordelen aan extra beweeglijke gewrichten. Sommige kinderen zijn door hun flexibiliteit goed in dans, yoga of turnen. Ze kunnen makkelijk ingewikkelde houdingen aannemen of extra ver strekken. Niet elk soepel kind krijgt problemen, het is dan ook belangrijk om niet te snel zorgen te maken. Een iets soepelere bouw komt vaker voor in bepaalde families. Blijven bewegen, plezier maken en goed naar het lichaam luisteren zijn altijd het belangrijkste. Doe activiteiten die passen en voorkom overbelasting. Zo blijft bewegen fijn en gezond, ook voor kinderen met soepele gewrichten.
Veelgestelde vragen over het hypermobiel kind
Kan een hypermobiel kind normaal sporten?
Kinderen met hypermobiliteit kunnen meestal gewoon sporten, maar soms zijn aanpassingen nodig. Kies activiteiten die bij het kind passen en let op signalen van overbelasting. Soms zijn sporten als zwemmen, fietsen of dansen fijner dan sporten met veel springen of draaien.
Is hypermobiliteit schadelijk voor de gezondheid van een kind?
Hypermobiliteit zelf is niet gevaarlijk. Als er pijn of klachten zijn, is het wel goed om advies te vragen aan een kinderfysiotherapeut. Het is belangrijk om overbelasting te voorkomen en te zorgen dat het kind niet te veel uitrust bij pijn.
Hoe komt het dat sommige kinderen flexibelere gewrichten hebben?
Soepele gewrichten zijn meestal aangeboren. Het komt vaker voor in families en heeft te maken met de stevigheid van bindweefsel in het lichaam. Kinderen met soepeler bindweefsel zijn van nature wat flexibeler.
Kan een kind uit de extra beweeglijkheid groeien?
Sommige kinderen hebben op jonge leeftijd hele soepele gewrichten en groeien daar (deels) overheen. Naarmate het bindweefsel sterker wordt door ouder worden of trainen, nemen de klachten vaak af.
Wanneer is het goed om hulp te zoeken bij een hypermobiel kind?
Hulp inschakelen is verstandig als een kind vaak pijn heeft, moe is of niet mee kan komen met leeftijdsgenoten. Een kinderfysiotherapeut kan dan uitleg geven en oefeningen aanbieden die het bewegen makkelijker maken.
